Je bent langere tijd ziek en je werkgever wil een spoor 2 traject inzetten. Misschien voel je je nog niet klaar om weer aan werk te denken, of schrikt het je af dat het ineens over werk buiten je eigen bedrijf gaat. De vraag die dan opkomt is begrijpelijk. Ben je eigenlijk verplicht om hieraan mee te werken?
Het korte antwoord is ja. Op basis van de Wet verbetering poortwachter ben jij samen met je werkgever verantwoordelijk voor je re-integratie. Ook als die re-integratie betekent dat je gaat kijken naar werk bij een andere werkgever. UWV verwacht daarin een positieve en actieve houding, omdat zij later toetsen of jullie samen voldoende hebben gedaan.
Tegelijk is spoor 2 minder zwaar dan het misschien klinkt. Het is geen straf, maar een extra hulp om ervoor te zorgen dat je zoveel mogelijk weer in je eigen inkomen kunt voorzien. Je houdt zeggenschap over hoe het traject eruit ziet en het betekent niet dat je niet meer terug mag naar je eigen werk.
Ben ik als werknemer verplicht om mee te werken aan spoor 2?
Ja, in de meeste situaties ben je verplicht om mee te werken aan een spoor 2 traject. De Wet verbetering poortwachter legt zowel jou als je werkgever de verplichting op om actief te werken aan je terugkeer naar werk. Spoor 2 hoort bij die verplichting zodra duidelijk wordt dat terugkeer in je eigen werk of ander werk binnen je organisatie niet lukt of niet voldoende kans van slagen heeft.
Meewerken betekent niet dat je alles moet accepteren. Het betekent dat je in gesprek blijft, openstaat voor begeleiding, gesprekken bijwoont en stappen zet die in redelijkheid van je verwacht mogen worden. UWV kijkt bij de WIA-aanvraag of je een actieve en positieve houding hebt gehad in het traject. Een goede coach houdt rekening met je situatie, je belastbaarheid en je tempo. Lukt iets in de praktijk niet, dan bespreek je dat samen.
Wat gebeurt er als ik niet mee wil werken aan een spoor 2 traject?
Niet meewerken aan spoor 2 kan vervelende gevolgen hebben. Je werkgever mag een loonsanctie opleggen, wat betekent dat je tijdelijk minder of geen loon krijgt. In het uiterste geval kan het reden voor ontslag zijn. Ook UWV kijkt bij de WIA-aanvraag of je voldoende hebt meegewerkt aan je re-integratie. Een onvoldoende inspanning kan invloed hebben op je uitkering.
Dat klinkt streng en het is goed om dat te weten. Tegelijk komt het zelden uit het niets. Vaak is er sprake van miscommunicatie, onbegrip of spanning. Als je merkt dat het je tegenstaat om mee te doen, is het slim om dat eerst te bespreken met je werkgever, je bedrijfsarts of je coach. Vaak is er meer ruimte dan je denkt om het traject aan te passen aan wat voor jou werkt.
Wat zijn mijn rechten in een spoor 2 traject?
Je hebt als werknemer in spoor 2 verschillende rechten. Zo mag je verwachten dat het traject past bij je belastbaarheid, dat het in jouw tempo gaat en dat de coach rekening houdt met wat de bedrijfsarts heeft vastgesteld. Daarnaast heb je inspraak in het zoekprofiel en de soort werkzaamheden die je verkent.
Ook heb je vaak inspraak in de keuze van het re-integratiebureau. Een prettige werkrelatie met je coach is belangrijk, want je trekt een langere tijd met deze persoon op. Voel je daar geen klik, dan is dat een terecht gesprekspunt.
Je werkgever blijft je werkgever zolang je in spoor 2 zit. Tot maximaal twee jaar na de eerste ziektedag loopt het dienstverband door en houd je recht op loon.
Kan ik nog terugkeren naar mijn eigen werkgever na een spoor 2 traject?
Ja, dat kan. Het starten van spoor 2 betekent niet automatisch dat de weg terug bij je eigen werkgever is afgesloten. Spoor 1 en spoor 2 kunnen prima naast elkaar lopen.
In veel situaties wordt zowel naar mogelijkheden binnen de eigen organisatie als naar werk buitenshuis gekeken. Vind je in spoor 2 nog geen passende plek, maar duikt er binnen je eigen bedrijf alsnog een geschikte functie op, dan kan terugkeer in spoor 1 weer in beeld komen. Andersom geldt dat ook. Twee paden geven meer kansen om uiteindelijk op een goede plek terecht te komen.
Wat als ik het niet eens ben met spoor 2?
Ben je het niet eens met de aanpak of de start van spoor 2, dan kun je een aantal dingen doen. Begin met het gesprek aangaan. Vaak helpt het al om je twijfels of zorgen op tafel te leggen bij je werkgever, de bedrijfsarts of je coach. Zij kunnen uitleggen waarom keuzes gemaakt zijn en samen met jou kijken of het traject anders kan.
Helpt het gesprek niet, dan kun je een deskundigenoordeel aanvragen bij UWV. Dat is een onafhankelijke beoordeling van de re-integratie-inspanningen. UWV kijkt dan of je werkgever zich houdt aan de regels en of het traject voor jou redelijk is. Een deskundigenoordeel kost een klein bedrag en kan helderheid geven aan beide kanten.
Mag ik zelf het re-integratiebureau kiezen voor spoor 2?
Vaak heb je daar inspraak in. Je werkgever betaalt het traject en mag voorstellen waar je naartoe gaat, maar in veel gevallen mag jij meedenken of meekiezen. Dat is ook logisch, want een prettige werkrelatie tussen jou en je coach maakt het traject succesvoller.
Voor jou is het slim om vooraf kennis te maken. Vraag een kennismakingsgesprek aan, kijk hoe het voelt en of je je begrepen voelt. Twijfel je later toch, bespreek dat dan eerlijk. Een spoor 2 traject is geen routineklus, het gaat om jouw toekomst.
Hoe kun je spoor 2 als kans zien?
Spoor 2 voelt vaak als iets wat moet, maar het is geen straf. Het is een extra hulp om ervoor te zorgen dat je zoveel mogelijk weer in je eigen inkomen kunt voorzien. Het is een moment om uit te zoeken welke functies nog meer bij je passen, gegeven je belastbaarheid en je persoonsprofiel.
Voor sommige mensen blijkt spoor 2 een kans om over te stappen naar werk dat beter past dan wat ze deden voor de ziekte. Werk dat minder belastend is, dichter bij huis ligt, of beter aansluit bij wat je nu belangrijk vindt. Dat is geen tweede keuze, dat is een nieuwe richting.
Bij Nieuwe Koers werken we sinds 2003 samen met werknemers in tweede spoor trajecten. We werken in jouw tempo, kijken naar wat je nog wel kunt en helpen stap voor stap. Een traject kan bestaan uit gesprekken, een persoons- en zoekprofiel, oriëntatie op de arbeidsmarkt, sollicitatiebegeleiding, een werkervaringsplaats, vrijwilligerswerk of scholing. Samen kijken we welke onderdelen passen bij jou.
Klaar om er samen rustig naar te kijken?
Heb je vragen over wat spoor 2 voor jou betekent, of voel je er nu nog niets bij? We snappen het. Neem contact op voor een vrijblijvende kennismaking. Samen kijken we wat past bij jouw situatie.